Soyadı Değiştirme

Birçok sebepten dolayı kişiler soyadını değiştirmek isteyebiliyor. Özellikle de komik ve anlamsız soyadları pek çok kişi için can sıkıcı durumlara yol açabiliyor. Hatta bireylerin psikolojisini olumsuz yönde etkileyen soyadları bile var. Bu nedenle de mahkeme kararıyla soyadı değişikliği yoluna gitmek herkes için mümkün. Aynı zamanda evlilik ve boşanma gibi hallerde soyadı değişen kadınların evlilik öncesi soyadlarını kullanmaları için de bunu nüfusa bir dilekçeyle bildirmeleri yeterli. Peki, hangi durumlarda ve hangi yollarla soyadı değiştirilebiliyor? İşte soyadı değiştirme davaları ile ilgili bilinmesi gereken her şey!

Soyadının Değiştirilmesi İçin Neler Yapılması Gerekiyor?

Birçok farklı sebepten dolayı adını ve soyadını değiştirmek isteyenler olabiliyor. Ağırlıklı olarak ise soyadı değiştirme davalarıyla karşı karşıya kalıyoruz. Bunun için atılması gereken ilk adım ise elbette mahkemeye başvurmak. Bu noktada yeni bir değişiklikten de hemen bahsetmekte fayda var; 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu‘nun ad ve soyadı düzeltilmesi başlıklı ek geçici 8. maddesinde yapılan değişiklikle, vatandaşlar bir defaya mahsus olarak mahkeme kararına ihtiyaç duymadan ad ve soyadı değişikliği yapabiliyor. Nüfus Hizmetleri Kanunu ile bazı kanunlarda değişiklik yapılmasına dair kanun kapsamında vatandaşlar şu hallerde bir defaya mahsus soyadlarında değişiklik yapabiliyor:

  • Soyadları, Soyadı Kanunu’na aykırı olacak şekilde umumi edebe uygun değilse
  • Küçük düşürücü veya gülünç bir soyadı söz konusuysa
  • Soyadında yazım, imla hatası veya düzeltme işareti kullanılmasından kaynaklı anlam değişikliği varsa mahkeme kararı aranmaksızın, il veya ilçe idare kurullarının vereceği kararla bir defaya mahsus soyadları değiştirilebiliyor.

Soyadı Nedir ve Neden Önemlidir?

İlk olarak altını çizmek gerekir ki soyadı doğumla kazanılan, kişiyi diğer bireylerden ayırarak tanınmasını sağlayan ve tabi kanunlar çerçevesinde korunan bir haktır. Türk Medeni Kanunu’nun 27. maddesine göre her birey haklı sebeplerin varlığı halinde soyadı üzerindeki hakka dayanarak soyadı değiştirme davası açılabiliyor. Ancak soyadı değiştirme davası ile nüfus ve tapu kaydındaki ismin düzeltilmesi davaları aynı olmadığını da bilmelisiniz. İsmin düzeltilmesi davalarında genellikle isim ve soyaddaki yazım hatalarının düzeltilmesi amacıyla dava açılıyor. Soyadı değiştirme davalarında ise bir hata nedeniyle değil, kişinin haklı sebeplere dayanarak kullandığı soyadını tamamen değiştirmek söz konusu oluyor ve bu amaçla dava açılıyor.

Soyadı Değiştirme Davası Nasıl Açılır?

Soyadı değiştirme davalarını kişiler direkt olarak kendileri açabilecekleri gibi bir vekalet vererek profesyonel avukat desteğiyle de soyadlarını değiştirebiliyorlar. Bu davalar için özel evrak aranmadığını belirtelim. Fakat yine de kişinin soyadı nedeniyle maruz kaldığı olumsuz durumlar belgelenmişse bunlar muhakkak mahkemeye sunulmalı. Soyadı değiştirme davalarında tanık beyanlarının çok önemli olduğunun da altını burada çizelim. Mahkemede 2 adet tanık bulunmalı ancak tanıklar da kesinlikle aileden olmamalı. Soyadı değiştirme davalarında Cumhuriyet Savcısı ile Nüfus Müdürü veya Nüfus Memuru da yer alıyor. Dava sonucunda ise hakim her türlü belgeye veya tanık beyanına rağmen red kararı verebiliyor.

Soyadı Değiştirmenin Şartları

Soyadı değiştirmek için kişinin mutlaka haklı sebepleri olması gerekiyor. Buna göre soyadının komik, alaycı, onur kırıcı olması şartı aranıyor. Aynı zamanda kimse tarafından bilinmeyen bir isim olması da önemli. Öte yandan, kişinin soyadı mesleki hayatına zarar verecek bir soyadı ise yine değiştirilmesi için dava açabiliyor. Soyadı değiştirme davalarını 18 yaşını doldurmuş her birey açabiliyor. 18 yaşından küçük olanların vasi ile birlikte bu davayı açması gerekiyor. Hakim tarafında gerekli tüm incelemeler yapıldıktan sonra karar açıklanıyor ve yerel gazetede ilan ediliyor. Mahkeme kararının tebliğinden itibaren 15 gün içerisinde temyiz yoluna gidilmezse verilen karar kesinleşmiş oluyor. Bununla birlikte kişi nüfus kaydında değişiklik yaptırarak yeni soyadını kullanmaya başlayabiliyor. Evli kadınların evlilik birliği devam ettiği sürece soyadı değiştirme davası açamayacaklarının da altını çizmekte fayda var.

Soyadı Değiştirmenin Haklı Sebepleri Nelerdir?

Soyadını değiştirmek isteyen kişilerin en azından şu haklı sebeplerden biri üzerinden mahkemeye başvurması gerekiyor:

  • Soyadın milli kültür örf ve adetlere uygun olmaması
  • Kişinin itibarını zedeleyecek şekilde soyadının alay konusu yapılması
  • Soyadının çirkin bir anlamı olması
  • Özel veya mesleki hayata zarar verecek nitelikte bir soyadın olması
  • Kişinin iş yaşamında başka bir isimle tanınıyor olması

Comments

Leave a Reply

XHTML: You can use these tags: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>